Inleiding

Konijnen hoeven in tegenstelling tot honden niet uitgelaten te worden en zijn niet, zoals veel katten, vaker uit dan thuis. Ze zijn vooral actief in de morgen en de avond, dus meestal als het baasje thuis is. Door dit alles zijn konijnen inmiddels populaire huisdieren die ook af en toe een bezoekje aan de dierenarts moeten brengen. Konijnen kunnen namelijk, net zoals hond en kat, soms akelige virusziekten oplopen. Myxomatose en VHD (Viral Haemorrhagic Disease) zijn berucht virusziekten waartegen gelukkig gevaccineerd kan worden. De beste tijd voor deze vaccinaties is in het voor- en najaar.

In de natuur leven konijnen in groepen. Het zijn sociale dieren. Daarom is het goed tenminste twee konijnen bij elkaar te zetten. Als volwassen, ongecastreerde mannetjes bij elkaar worden gezet, kunnen ze gaan vechten, zeker als er ook een leuk vrouwtje in het hok zit. Als u geen jonge konijntjes wilt en mannetje en vrouwtje bij elkaar wilt zetten moet u een van hen, of beide, laten castreren (ook bij het vrouwtje spreken we van castreren). Castreren van het vrouwtjeskonijn heeft nog andere voordelen, het voorkomt namelijk dat deze dieren tumoren aan de baarmoederhals krijgen. 80% van de niet gecastreerde vrouwtjes ouder dan drie jaar heeft hier last van.
Castreren kan vanaf de leeftijd van 6 maanden bij vrouwtjes, bij mannetjes vanaf 4 maanden oud. Let wel op: ze kunnen daarna nog 6 weken vruchtbaar blijven! Laat na die periode de twee konijnen weer even aan elkaar wennen op neutraal terrein, dus niet in hun hok.

Huisvesting

Een konijnenhok moet aan verschillende eisen voldoen. Uiteraard moet het vrij zijn van scherpe uitstekende delen. Verder is de grootte van belang. De bewoners moeten er goed in kunnen lopen en rechtop kunnen zitten. Het hok kan rustig buiten staan mits de konijnen droog en tochtvrij kunnen gaan zitten en slapen. Als bodembdekking moet u iets gebruiken dat stofvrij is, dus geen stro of zaagsel. Wij adviseren No Smell^® van Russel Rabbit^® of Cotton Comfort^® van Cotton Comfort^®. Dit zijn katoenen plukken waar ze lekker zacht op zitten en in kunnen spelen.
Verder moeten ze een nachthok hebben waarin ze kunnen wegduiken als dat nodig is. Als een konijn het hele jaar buiten zit krijgt het een mooie wintervacht en kan dan prima tegen de kou. Wilt u uw konijn dus in de winter buiten houden, begin er dan al in de zomer mee, anders wordt er geen wintervacht gevormd.
De meeste konijnen vinden het fijn om geaaid te worden, maar minder fijn om opgepakt te worden. Bij het optillen kunt u het beste één hand onder het lichaam schuiven en met de andere hand zoveel mogelijk vel op de schouderbladen pakken.

Voeding

Voor een goede gezondheid zijn twee dingen erg belangrijk voor een konijn: blijven eten en blijven keutelen. Als ze dit niet doen, al is het maar voor één dag, kan het maagdarmkanaal komen stil te liggen, wat weer tot levensbedreigende problemen kan leiden (zie ons artikel over Secundair Atonie Syndroom). Om het maagdarmkanaal goed te laten werken moet een konijn voldoende vezels opnemen. Deze vezels zitten vooral in hooi. Onbeperkt hooi moet dan ook elke dag deel uitmaken van het menu. Daarnaast mogen zij best wat hardvoer krijgen, maar niet te veel. 20 – 40 gram per kilogram lichaamsgewicht is meer dan voldoende. Van meer worden ze snel te dik en dat leidt weer tot andere problemen. Geef bij voorkeur biks en geen mengvoer. Bij dat laatste voer zijn konijnen gauw geneigd alleen de lekkere dingen eruit te halen en de gezondere zaken te laten liggen. Ons advies is voer van Rabbit Selective^® van Supreme Science^®. Verder zoveel mogelijk groenvoer, zoals wortels, wortelloof, witlof, peterselie, wat andijvie, eens tukje appel, peer. Pas op met koolsoorten, maar een beetje groen van de bloemkool of een roosje broccoli kan geen kwaad. Zoals bij alles geldt ook hier: overdaad schaadt.

Ontlasting

De hoeveelheid en aard van konijnenkeutels geven aan uw dierenarts nuttige informatie over de gezondheidstoestand van uw konijn. Een deel van de keutels, de zogenaamde blindedarmkeutels (weke, zwarte, en soms wat slijmerige ontlasting) eet het konijn direct uit de anus op. Dit is in onze ogen natuurlijk vreemd, maar voor konijnen is dit normaal en zelfs belangrijk. In deze keutels zitten namelijk onmisbare voedingsstoffen. Als een konijn te dik is of pijn in zijn rug heeft, lukt het niet meer om deze keutels op te eten. Een verkeerd dieet kan de smaak van de keutels beïnvloedden waardoor deze niet meer lekker zijn, of de hoeveelheid vergroten. Het niet eten van de blindedarmkeutels heeft grote nadelige gevolgen voor het konijn. U ziet afwijkingen meestal doordat er plakkerige poep rond de anus zit.

Gebit

Een goed gebit is belangrijk om goed te kunnen eten. Omgekeerd is goed eten (vooral ruwvoer zoals hooi en groenten) belangrijk voor een goed gebit. Tanden en kiezen van het konijn groeien hun hele leven door met wel 2 mm per week. Ze slijten alleen door het kauwen op ruwvoer, niet van hard voer. Als een konijn slecht eet of slecht voer krijgt kunnen er problemen met het gebit ontstaan: snijtanden die te ver doorgroeien of scherpe haken op de kiezen. Dit leidt tot pijn en dus tot nog minder eten, waardoor weer problemen met maag en darmen ontstaan.

Virussen

Konijnen hebben grote last van twee virussen: myxomatose en VHD (zie het artikel Myxomatose op onze site). Myxomatose is in het verleden bewust geïntroduceerd in Australië om daar de overmatig groeiende populatie wilde konijnen in te dammen. Jammer genoeg heeft de ziekte zich over de hele wereld verspreid en ook onze huiskonijnen lopen het risico van besmetting. Er is bijna geen behandeling mogelijk en de meeste konijnen gaan aan de ziekte dood. Het dier krijgt zwellingen, vaak rond de ogen, mond en anus en ze krijgen longontsteking. Het virus wordt vooral verspreid via stekende en bijtende insecten zoals steekvliegen, muggen en vlooien. Het grootste risico op besmetting loopt een konijn dan ook in de lente en de zomer. Het is verstandig uw konijn rond april/mei en rond augustus/september te laten vaccineren tegen myxomatose.
VHD is de andere beruchte en zeer besmettelijke virusziekte van het konijn. Voor deze ziekte bestaat geen therapie en zij is vrijwel altijd dodelijk. ´s Morgens lijkt het dier ogenschijnlijk gezond, ´s avonds is het overleden. het virus kan worden overgebracht door insecten, maar ook door vogels, knaagdieren, mensen en hun kleding, besmette water- of voerbakjes en vers gras waarop mogelijk geïnfecteerde konijnen hebben gelopen. In de jaren negentig van de vorige eeuw is ruim 80% van onze wilde konijnen overleden aan deze ziekte. Het virus veroorzaakt ernstige schade aan de lever. Hierbij komen stoffen vrij die diarree en bloedingen in allerlei organen kunnen veroorzaken. De beste tijd om hiertegen te vaccineren is in de lente. Deze vaccinatie hoeft slecht éénmaal per jaar gegeven te worden.

Veel dierenartsen hebben een paar keer per jaar speciale spreekuren voor deze vaccinaties. Zo ook bij Dierenkliniek Leuven. Belt u even met de balie voor meer informatie hierover.